Nederlandse vrouwen krijgen hun kinderen steeds later: gemiddeld is de Nederlandse moeder bij haar eerste kind 29 jaar oud. Tegenwoordig kiezen vrouwen er dus vaker voor eerst hun opleiding af te maken en wat werkervaring op te doen voordat ze aan kinderen beginnen. Hoogopgeleide vrouwen krijgen hun eerste kind zelfs pas gemiddeld als ze 32 jaar oud zijn. Aan de andere kant zijn er natuurlijk altijd vrouwen die pas hun juiste partner op later leeftijd vinden en dus eigenlijk geen andere keuze hebben. Nederland staat in de top 3 van de oudste moeders ter wereld. Veel vrouwen weten niet wat voor een medische risico’s er aan vast hangen, zo denkt 82 procent van de Nederlanders dat medische risico’s voor moeder en kind pas toenemen vanaf het 35e levensjaar. In werkelijkheid begint die toename al rond je dertigste.
Maar waarom willen vrouwen eigenlijk op latere leeftijd nog kinderen krijgen en beginnen ze er niet eerder aan? Vroeger was het zo dat vrouwen al op jonge leeftijd kinderen kregen. Een opleiding volgen en carrière maken waren toen niet zo belangrijk. De spreuk ‘het enige recht van de vrouw is het aanrecht’ zegt al genoeg over werken in die tijd. Over een baan naast het opvoeden van de kinderen werd niet gesproken. Deze ‘jonge moeders’ komen tegenwoordig steeds minder voor. Want tegenwoordig wachten vrouwen liever nog even met kinderen krijgen. Werk, opleiding, relaties, uitgaan en reizen zijn belangrijker geworden voor de vrouw van de 21ste eeuw. Een baby past daar voor hen niet bij. Het feit dat vrouwen nu meer mogelijkheden hebben om te studeren, daarna eerst nog een aantal jaren willen werken en carrière willen maken en het feit dat vrouwen langer alleenstaand zijn, zijn redenen waarom vrouwen er voor kiezen om op latere leeftijd een kind te krijgen.
Zwangerschappen op latere leeftijd brengt natuurlijk ook risico’s met zich mee. Ten eerste is het zwanger worden op latere leeftijd al een hele klus. Tot je 30ste is je kans om binnen een jaar zwanger
te worden gemiddeld 85 tot 90%. Boven de 38 jaar is deze kans nog maar minder dan 40%. Ook wordt het lichaam van een vrouw tijdens de zwangerschap natuurlijk belast. Het lichaam van een
jonge vrouw kan dit beter verdragen dan het lichaam van een oudere vrouw. Bij een zwangerschap
op latere leeftijd heb je een grotere kans op hoge bloeddruk, zwangerschapsdiabetes en zwangerschapsvergiftiging. Als je ouder wordt, is de kans groter dat je kind
geboren wordt met een chromosoomafwijking. Dat komt omdat op latere leeftijd de kans groter
is dat er iets mis gaat bij de vorming van de eicellen. Er kan bijvoorbeeld een ‘extra’ chromosoom
in een eicel terecht komen. Door zo’n extra chromosoom kan je kind geboren worden
met een chromosoomafwijking. Tenslotte is de kans op een twee-eiige tweeling, waarbij twee eicellen worden bevrucht door twee zaadcellen, ook groter wanneer een vrouw op latere leeftijd zwanger wordt. Dit laatste hoeft natuurlijk niet altijd nadelen mee te brengen. Voor sommige vrouwen met een kinderwens, die pas later in vervulling kan gaan door omstandigheden is het krijgen van een twee-eiige tweeling misschien juist wel voordelig.
Toch is de kans dat een zwangerschap op latere leeftijd goed afloopt, nog altijd veel groter dan de kans op complicaties. Het risico op problemen neemt wel toe, maar blijft desondanks klein. En zo zijn de vrouwen die eerst voor hun carrière gaan en daardoor op later leeftijd zwanger worden op het financiële gebied een stuk stabieler. Een stabielere ondergrond geeft ook meer voordelen voor de baby later.
Alle nadelen zijn natuurlijk niet altijd te voorkomen, maar als je 36 jaar of ouder bent kun je – als je wilt – laten onderzoeken of je baby het Downsyndroom of een andere chromosoomafwijking heeft. Dit kan aan de hand van een vlokkentest of vruchtwaterpunctie. Als je kiest voor een van deze onderzoeken, moet dit al vroeg gebeuren. De onderzoeken gebeuren niet later vanwege de termijn waarop je de zwangerschap eventueel nog kunt afbreken. De uitslag van een chromosoomonderzoek is meestal goed. Maar stel dat dit niet zo is, wat doe je dan? Een gewenste zwangerschap afbreken is erg ingrijpend. Maar het is ook moeilijk voor te stellen wat het betekent om een kind te hebben met een afwijking. Praat erover met je partner en eventueel je verloskundige, huisarts of iemand in je omgeving. Neem de tijd om een afweging te maken en aarzel niet om hulp te vragen bij deze ingrijpende beslissing.